«Шүрәле: Кырлай кайтавазы» – Габдулла Тукайның бөтен дөньяга танылган татар әкиятен һәм Фәрит Яруллинның беренче татар балетын амбициоз рәвештә үзаңлау. ТР Дәүләт ансамбле милли мәдәни чыганакларга мөрәҗәгать итте һәм классик балетны күләмле вокаль-хореографик күренешкә әйләндерде.

Куелышның төп үзенчәлеге – аның жанр уникальлеге. ТР Дәүләт җыр һәм бию ансамбле Леонид Якобсонның хореографик нигезен саклап калды һәм программага «Кара урман», «Сандугач», «Алмагачлары» һәм «Мөгълифә» кебек татар халык җырларын кертте.

Халык уен кораллары ансамбле өчен ноталар күчерүне композитор Елена Анисимова башкарды. Спектакльнең куючы балетмейстеры – Нинель Мочалова.

Классик мирасыбызга новаторларча карашыбызга карамастан, куелышның эчтәлеге үзгәрешсез кала: спектакль яхшылык белән яманлыкның каршылыгы, мәхәббәт көче, батырлык һәм тугрылык турындагы тарихны сөйли.

Сюжет буенча, караңгы урманда явыз Шүрәле яши, аның ролен ансамбль солисты Айнур Фәизов башкарды. Беркөнне ул тылсымлы кошчык кызларны сагалап тора һәм гүзәл Сөембикәнең (ТР атказанган артисты Айгөл Кыямова) канатларын урлый. Тоткын кызга ярдәмгә кыю Былтыр (ансамбль солисты Айрат Заһидуллин) килә. Ул урман пәриен хәйләләп, сөйгәнен аңардан азат итә.

Әмма Шүрәле дә бирешми: авылга кереп, кызны икенче тапкыр урлый. Былтыр Шүрәлене эзләп таба һәм аның белән сугыша башлый. Хәлиткеч мизгелдә Сөембикә сөйгәне белән бергә калу өчен канатларын утка ташлый. Алар икәү бергә янган урманнан чыгалар. Халык яшь парны шатланып каршы ала.

«Премьераның Балтачта булуы безнең өчен бик мөһим. Бүгенге тамаша һәм залдагы аншлаг – бөек шагыйрьгә һәм аның мирасына рәхмәт һәм хөрмәт хисе, – дип билгеләп үтте Балтач районы башкарма комитеты җитәкчесе урынбасары Илһам Гайнетдинов. – Дөньядагы барлык татарларга милли сәнгатебезне күрсәтүче ТР Дәүләт җыр һәм бию ансамбленә зур рәхмәт!».

Шунысы игътибарга лаек, спектакльнең беренче тамашачылары Балтач районы мәктәпләрендә укучы балалар булды. Илһам Гайнетдинов сүзләренчә, татар теле һәм мәдәнияте язмышы үсеп килүче буын кулында.

«Шүрәле: Кырлай кайтавазы» спектакле Татарстанның кече шәһәрләрендә һәм авылларында да күрсәтеләчәк. Көз көне без аны Казанда күрсәтәчәкбез», – дип сөйләде ансамбльнең сәнгать җитәкчесе, РФ атказанган, ТР халык артисты Айрат Хәмитов.

Сүз уңаеннан, хәзерге вакытта Татарстанда «Яшьләр һәм балалар» илкүләм проекты гамәлгә ашырыла.